Wat kost dat? Of het belang van duidelijke prijsafspraken.

1. Vonnis Ondernemingsrechtbank Antwerpen 3 april 2025

Het belang van goede prijsafspraken werd vorige jaar nogmaals duidelijk in een discussie voor de Ondernemingsrechtbank te Antwerpen.

De feiten betroffen een discussie tussen een tuinaannemer en een bouwheer waarbij de aannemer de betaling van diens facturen vorderde. De bouwheer stelde dat er nooit sprake was van een concrete prijsafspraak voor de totaliteit van de werken.

De rechtbank oordeelde dat wanneer de partijen bij een aannemingsovereenkomst geen prijs afspreken en evenmin uitdrukkelijk een wijze van prijsbepaling overeenkomen, ze vermoed worden te hebben afgezien van een prijsbepaling op voorhand en beroep doen op de prijsbepaling door partijbeslissing.

Dit houdt in dat de prijs in eerste instantie eenzijdig door de aannemer wordt bepaald, rekening houdend met de door hem nuttig gedane uitgaven en bestede uren, de aangekochte materialen, de kost van de onderaannemers en het materieel, de waarde van de werken op zich, maar ook de subjectieve waarde voor de opdrachtgever, en de door hem gewoonlijk aangerekende prijzen. 

De aannemer moet die bevoegdheid van prijsbepaling te goeder trouw uitvoeren, onder meer door de opdrachtgever op de hoogte te houden, en met een controlemogelijkheid voor de rechter: de opdrachtgever kan de afrekening betwisten indien hij kan aantonen dat de afrekening kennelijk onredelijk of onjuist is.

De rechtbank stelt dat wanneer een aannemer het oprichten van een gebouw op zich heeft genomen aan vaste prijs, volgens een met de eigenaar van de grond vastgelegd en overeengekomen plan, de aannemer in principe geen vermeerdering van de prijs kan vorderen, noch onder voorwendsel van vermeerdering van de arbeidslonen of van de bouwstoffen, noch onder voorwendsel van verandering of vergrotingen die in het plan zijn aangebracht. 

Dit kan uitzonderlijk toch wanneer voor die veranderingen of vergrotingen schriftelijke toestemming is verleend, en de prijs ervan met de eigenaar is overeengekomen. 

De tuinaanneming in deze zaak (vrijmaken en afvoeren graszone, grindwerk en aanplantingen) betreft evenwel niet het oprichten van een gebouw; doch wel de tuinaanleg rondom.

Ook bij de prijsbepaling bij partijbeslissing moeten de partijen elkaar voorafgaand aan de wilsovereenstemming over de meerwerken, de informatie verstrekken die de goede trouw hen vereist te geven, in het licht van de hoedanigheid van de partijen, hun redelijke verwachtingen en het voorwerp van het contract. (5.16 BW)

Aangezien de bouwheer niet concreet aantoonde dat de aannemer haar niet correct zou hebben geïnformeerd oordeelde de rechtbank dat de integrale factuur van de aannemer voldaan diende te worden.

2.           Onzekerheid voorkomen

Waar de rechtbank aldus oordeelde dat het tussen partijen (ondernemingen) perfect mogelijk is om geen concrete prijsafspraken te maken is het vooralsnog aan te raden om dit toch te doen en zeker wanneer u contracteert met een particulier.

Het Wetboek Economisch Recht stelt immers in artikel VI.2 dat een particulier op duidelijke en begrijpelijke wijze informatie moet ontvangen over onder andere de totale prijs of minstens over de manier waarop de prijs moet worden berekend.

Ook in verhoudingen tussen ondernemingen is het beter om iedere onduidelijkheid uit te sluiten en te werken met concrete prijsafspraken ook al is dit volgens de rechtbank dus geen verplichting.

3.           Besluit

Goede afspraken, maken goede vrienden. Het is aldus raadzaam om zowel in verhoudingen met particulieren als in overeenkomsten met ondernemingen concrete en duidelijke prijsafspraken te maken. 

Heeft u dienaangaande nog vragen? Aarzel dan niet om ons te contacteren.

Dieter Torfs

Adlex Advocaten & Bemiddelaars 

dieter.torfs@adlex.be